Aýa raıy
Astana 0 °S
Almaty 8 °S
valıýta baǵamy
USD 388.81
EUR 429.01
RUB 6.08
CNY 55.49

Úsh mıllıon qazaqstandyq súıek tini álsireýinen zardap shegedi - sarapshy

2019 jyldyń 17 qazan 2019 15:56

ALMATY. QazAqparat - Almatyda Búkilálemdik osteoporozben kúresý kúnine oraı baspasóz konferentsııasy ótti. Taǵamtaný men densaýlyq saqtaý salasynyń sarapshylary osteoporoz dertiniń taralýy kórsetkishterin talqylady, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.

Osteoporoz – súıek qańqasynyń álsireýi saldarynan súıek synǵyshtyǵyna ákeletin sozylmaly júıeli aýrý. Halyqaralyq osteoporoz qorynyń málimeti boıynsha, ár 3 sekýnd saıyn álemde osteoporoz saldarynan súıek synady. Al 50 jastan keıin árbir ekinshi áıel jáne árbir besinshi er adam zardap shegip, ómiriniń sońyna deıin súıek synýy dıagnozymen ómir súredi.

Eń qaýiptisi bul dert jambas moıynynyń synýyna ákeledi jáne adam qazaǵa ushyraýy múmkin. Jambas moıyny synýynyń saldarynan bolatyn ólimniń jalpy álemdik kórsetkishi (20%) birqatar elderde ósip keledi.

«Úsh mıllıon qazaqstandyq súıek tini álsireýinen zardap shegedi. Osteoporoz indetiniń ósimi 2012 jyldan beri 8 ese ósti. Bul ósim adamdardyń qazirgi zamanda tamaqtaný ratsıonynyń ózgerýine baılanysty. Kaltsııdiń táýliktik qajettiligi ár túrli jasta 400 ben 1300 gramm arasynda bolǵanymen, qazaqstandyqtar arasynda quramynda kaltsıı bar, ásirese sútti jáne ashyǵan sút ónimderin paıdalanbaý keńinen taralǵan. Balalar arasyndaǵy táýliktik tutyný úlesi 25-30%-dy quraıdy», - deıdi QR dárigerler qaýymdastyǵynyń tóraıymy Gúljan Ǵabdýllına.

Ǵalymdar bala kezden bastalatyn teńdestirilgen tamaqtaný ratsıonynyń bolmaýy osteoporoz damýynyń basty sebebi dep ataıdy. Sarapshylar osteoporozdyń aldyn alý maqsatynda balalar men úlkenderge arnalǵan durys tamaqtaný boıynsha óz keńesterimen bólisti.

«Búkilálemdik Densaýlyq saqtaý uıymynyń aqparaty boıynsha álemdegi ólimniń 60%-y jáne dertterdiń 80%-y durys tamaqtanbaýǵa baılanysty. Kaltsııdiń almasýy men sińýi aǵzanyń aqýyz ben A dárýmenimen qamtamasyz etilýine baılanysty. Ókinishke oraı, biz QR turǵyndarynyń tamaqtaný ádebiniń buzylýyn baıqap kelemiz. Saldarynan densaýlyq nasharlaıdy. Árbir adamnyń ratsıonynda makro jáne mıkro elementterge, lakto jáne bıfıdobakterııalarǵa toly sút pen «tiri ashymal sút» ónimderi bolýy tıis», - dedi Qazaq taǵamtaný akademııasy men Ulttyq salaýatty taǵamtaný ortalyǵynyń prezıdenti Tóregeldi Sharmanov.

Avtor Alma Muqanova
Basty sózder: Almaty, Ǵylym, Medıtsına, Qoǵam,
Joǵary qaraı