Aýa raıy
Astana 10 °S
Almaty 10 °S
valıýta baǵamy
USD 421.58
EUR 496.83
RUB 5.53
CNY 62.20

BQO-da qus tumaýynyń aldyn alý sharalary júrgizilýde

2020 jyldyń 23 qyrkúıek 2020 21:54

ORAL. QazAqparat – Batys Qazaqstan oblysynda qus tumaýynyń aldyn alý sharalary júrgizilýde. Bul týraly BQO TJ departamentinde ótken baspasóz máslıhatynda aıtyldy, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.

BQO veterınarııa basqarmasy basshysynyń orynbasary Qazybek Tashımovtiń aıtýynsha, qus tumaýy – juqpaly indet.

Tumaý jabaıy jáne úı qustaryna, odan adamǵa juǵýy múmkin. Jabaıy qustar, ásirese, sýda júzetin úırek, qazdar indettiń taralý kózi bolyp tabylady. Úı qustary ishinde taýyqtar men kúrke taýyqtar tez juqtyryp, jappaı qyrylyp qalady.

Qazirgi kezde elimizdiń tórt oblysynda qus tumaýy tirkeldi. Qaraǵandy óńirinen alynǵan synamaǵa zertteý júrgizilýde.

Q.Tashımovtiń sózine qaraǵanda, Batys Qazaqstan oblysynda 1 qyrkúıektegi resmı málimetke sáıkes 1,6 mln astam qus bolsa, sonyń 1,1 mln astamy agroqurylymdarda ustalýda.

Óńirde qus ósirýmen «Jaıyq qus» JShS, «Aqas» agrofırmasy» JShS ( ekeýi de Báıterek aýdanynda), «Oral qus fabrıkasy» JShS (Oral qalasy) aınalysady.

«Bıyl Báıterek aýdanyndaǵy qus fabrıkalarynda joǵary patogendi qus tumaýyna qarsy 111,8 myń qusty egý josparlanyp, bul jumystar jalǵasýda. Tamyz aıynda Reseıdiń Omby oblysynda qus tumaýynyń tirkelýine baılanysty QR Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginen Oral qalasyndaǵy fabrıka qustaryn egý úshin qosymsha 80 myń ekpe suratyldy. Oblys qustarynyń basym kópshiligin vaktsınatsııalaý úshin taǵy da ekpege suranys jiberiledi», dedi Q.Tashımov.

Qus ustaıtyn jeke tulǵalar veterınarlyq-sanıtarlyq talaptardy qatań saqtaýy tıis. Atap aıtqanda, úı qustarynyń jabaıy, ásirese, sýda júzetin qustarǵa qosylýyna jol bermeý, aýlada ustaý qajet bolǵan jaǵdaıda memlekettik veterınarlyq-sanıtarlyq ınspektordyń nusqaýy boıynsha jabyq túrde ustaýǵa kóshirý qajet. Qustyń aýrýy jáne ólý jaǵdaıy bolsa, ony qozǵamaı, tıisti orynǵa dereý habarlaý kerek. Sondaı-aq úı qustaryn jabaıy qustar júretin kólderdiń mańaıynan radıýsy 5 shaqyrym kóleminde jiberýge tyıym salynady.

BQO TJ departamentiniń bastyǵy Jasulan Jumashev qus tumaýynyń aldyn alý úshin saqtyq sharalaryn kúsheıtý qajettigin atap ótti.

«Ol úshin ımmýndyq júıeni nyǵaıtyp, taza aýada kóbirek serýendep, úıde tazalyq saqtaý kerek. Aýrýdyń aldyn alý úshin dárýmender men vırýsqa qarsy preparattardy qabyldaý artyqtyq etpeıdi. Sonymen qatar kádimgi maýsymdyq tumaýǵa qarsy egilý asqynýdy báseńdetýge septesedi jáne aǵzany qalpyna kelý múmkindigin arttyrady. Tamaqty qoldanar aldynda jumyrtqany, qus etin ábden qaınatqan jón. Eger aýyrǵan nemese ólgen quspen baılanystan keıin tumaýdyń alǵashqy belgileri paıda bolsa, dereý dárigerge júginý qajet», dedi J.Jumashev.

BQO taýarlar men kórsetiletin qyzmetterdiń sapasy jáne qaýipsizdigin baqylaý departamenti basshysynyń orynbasary Nurlybek Mustaevtyń aıtýynsha, qus tumaýynyń adamnan adamǵa juǵýy ázirge tirkelgen joq.

Vırýs adam men janýarǵa jabaıy jáne úı qustarynyń silekeıi jáne nájisi arqyly juǵady. Sondaı-aq aýrý qusty soıǵan jáne etin óńdegen kezde, qus bazaryna barǵan kezde juǵýy yqtımal. Qus tumaýy aýa arqyly taraıdy. Sondyqtan ólgen qusqa jaqyndamaý kerek.

«Aýrý tez asqynyp, aýyr ótedi, vırýsty pnevmonııa men ishki organdardyń asqynýyna soqtyrýy múmkin. Belgileri kóptegen aýrýǵa uqsas: adamnyń ishi ótip, qyzýy kóteriledi, qusyp, ishi men keýde tusy aýyrady, konıýktıvıt bolyp, murny men qyzyl ıeginen qan aǵady. Qus tumaýy, ásirese, balalar úshin qaýipti. Óıtkeni aýyldyq jerde kóbinese qusty balalardyń kútetini belgili. Sondyqtan saqtyq sharalaryn esh umytpaý qajet», dedi N.Mustaev.


Joǵary qaraı