Aýa raıy
Astana -25 °S
Almaty 0 °S
valıýta baǵamy
USD 421.58
EUR 496.83
RUB 5.53
CNY 62.20

COVID-19-dyń ekinshi tolqyny ekpindeı tústi

2020 jyldyń 18 qazan 2020 01:49

NUR-SULTAN. QazAqparat - Álemdi alańdatqan qaýipti indettiń ekinshi tolqyny bizdiń elden de aınalyp ótpeıtin syńaıly. Ótken táýlikte ǵana 100 adamnan koronavırýs anyqtaldy. Qaýipsizdik sharalaryn kúsheıtý, karantın talaptaryn qatańdatý sharalary qolǵa alyna bastady.

Barlyq buqaralyq aqparat quraldarynan koronovırýs ınfektsııasynyń taralý qaýpi týraly qansha aıtyp jatqanmen, qatardaǵy jurt saqtanýǵa asyqpaıtyn sııaqty. Toı-tomalaq pen basqa da is-sharalardyń shektelgenin elemeı keledi. Bul eldegi epıdomıologııalyq ahýaldyń nasharlaýyna ákep soqtyratyn qaýipti qadam.

«Habar 24» telearnasy búgingi tańda koronavırýs ınfektsııasynan 2 618 adam em qabyldap jatqanyn habarlady. Olardyń arasynda 107 bala bary da aıtyldy. Statsıonarlarda 2 042 naýqas jatyr, 576 adam ambýlatorııalyq jaǵdaıda emdelýde. Jalpy naýqastardyń arasynda 81 adamnyń ahýaly nashar. Sonyń ishinde 14 naýqastyń ahýaly asa qatty aýyr dep baǵalanýda. 12 naýqas ókpeni jasandy jeldetý apparatynda jatyr eken. Mundaı aqparattardan seskenetin jurt baıqalmaıdy.

Eldiń barlyq aımaǵy karantın talaptaryn kúsheıtýge kirisip ketti. Búgin Almaty oblysynyń bas memlekettik sanıtar dárigeri Erǵalı Sydymanov 19 qazannan karantındi qataıtý týraly jańa qaýlyǵa qol qoıdy. Qujatqa sáıkes, oblys boıynsha syıymdylyǵy 50-den astam qoǵamdyq tamaqtaný obektileriniń (ashana, dámhana, kofehana, meıramhanajáne basqa da mekemeler) jumysy toqtatylady. Sany 15 adamǵa deıingi kezekshi toptardy qospaǵanda, barlyq mektepke deıingi uıymdardyń jumysy, sondaı-aq barlyq oıyn-saýyq obektileriniń – túngi klýbtardyń, kórmelerdiń, bılıard jáne kompıýterlik klýbtardyń, balalar oıyn alańdarynyń, jabyq úı-jaılardaǵy batýttardyń jáne basqa da oıyn-saýyq mekemeleriniń jumysy toqtatylady. Sonymen qatar sanıtar dárigerdiń qaýlysymen bir otbasy múshelerin qospaǵanda, úsh adamnan artyq júrýge tyıym salý, sondaı-aq 65 jastan asqan azamattardyń kóshege shyǵýyna shekteý kúshine enedi. Oıyn-saýyq sporttyq is-sharalaryn, kórmelerdi, forýmdardy, konferentsııalardy, semınarlardy, sondaı-aq adamdar kóp jınalatyn otbasylyq, estelik jáne saltanatty is-sharalardy ótkizýge tolyq tyıym salynady.

Aqmola oblysynda da shekteý sharalary kúsheıtildi. Ásirese jasy 65-ten asqan adamdardyń úıden shyqpaýyna keńes berildi. Sebebi sońǵy kúnderi koronavırýsqa shaldyqqandardyń kóbi egde jasta deıdi epıdemıologtar. Munda da memlekettik jáne kvazımemlekettik mekemeler jumysshylarynyń 80 protsentin onlaınǵa jumysqa kóshirdi. Al senbi-jeksenbi kúnderi ǵıbadat oryndary jabyq bolady. Іri saýda oryndary men bazarlar demalys kúnderi jumys istemeıdi. Shekteý sharalaryn kúsheıtýge óńirde vırýs juqtyrǵandardyń 28 protsentke kóbeıýi sebep.

Soltústik Qazaqstan oblysynda koronovırýs juqtyrǵandar sany kúnnen kúnge kóbeıip bara jatqanyn da «Habar 24» telearnasy habarlady. Máselen, sońǵy aptada óńirde 40 adam dertke shaldyqqan. Onyń beseýi kórshi Reseı elinen kelgenderden anyqtalyp otyr. Osyǵan baılanysty óńirde 16-qazannan bastap karantın talaptary kúsheıtildi. ıAǵnı, adam kóp shoǵyrlanatyn jerge barýǵa tyıym salyndy. Saýda oryndary, monsha men fıtnes ortalyqtarynyń jumys ýaqyty qysqartyldy. Al tamaqtaný oryndaryndaǵy adam sany 30-dan aspaýy tıis. Senbi-jeksenbi kúnderi qoǵamdyq kólik júrmeıdi. Jalpy aıta ketý qajet, búgingi kúni oblysta 6 eldi meken karantınge jabylǵan.

Aıtpaqshy, Almatyǵa shetelden ushyp kelgen úsh jolaýshydan koronavırýs anyqtalǵan. Sóıtip áýejaıda talap kúsheıtilgeli beri syrttan kelgen dertti jolaýshylardyń sany 10 adamnan asty. Qoǵamdyq baqylaý jáne basqada salanyń ókilderi Almaty áýejaıyna baryp arnaıy tekseris júrgizdi. Álemde qaýipti indettiń ekinshi tolqyny etek ala bastady. Sondyqtan 6 qazannan bastap Almaty áýejaıyndaǵy sanıtarlyq-epıdemııalyq baqylaý kúsheıtilgen bolatyn. Sheteldik reıstermen ushyp keletin adamdarǵa PTR testinen aldyn ala ótý qajettiligi eskertilse de anyqtamasyz kelip jatqan jolaýshylar áli de bar.

Karantındik shekteýlerge qaramastan elimizdegi toı-tomalaq tyıylmaı tur. Al saýda ortalyqtary men dúkenderde sanıtarlyq talaptardyń saqtalmaıtyny baıqalady. Qaýipsizdik sharalaryna qatysty zańbuzýshylyq boıynsha Nur-Sultan qalasy kósh bastap tur. Sondaı-aq Petropavl, Pavlodar jáne Aqtóbe óńirlerinde de sanıtarlyq talaptardy buzǵan mekemeler jaýapqa tartyldy. Petropavlda 700-den astam adam sanıtarlyq talaptardy buzǵany úshin jaýapqa tartyldy. Olarǵa 6 jarym mln teńge aıyppul salynǵan. Osyǵan baılanysty polıtseıler men sanıtar mamandar qala boıynsha reıdik sharalardy kúsheıtip otyr. Bul joly tekserý toby dúkender men iri saýda oryndaryn aralady. Al demalys kúnderi meıramhanalar men kóńil kóteretin oryndarǵa barady.

Pavlodar oblysynda karantın rejımin buzýdyń 400 deregi tirkeldi. Olardyń basym bóligin volonterler anyqtaǵan. Tártip saqshylarynyń aıtýynsha, monıtorıngtik toptardyń jumysy jemisin berip otyr. Búginge deıin bes myńnan astam reıd sharasy ótkizilgen. Volonterler túsindirý jumystaryn qolǵa alǵan. Halyqty karantın rejıminiń talaptary týraly aqparattandyrý maqsatynda «Jaqynyńa jaqyn bol» aktsııasy uıymdastyryldy. Bir kúnniń ishinde karantın reımin buzýdyń úsh deregi tirkeldi. Oıyn-saýyq oryndary jumys istegen. Tekseris barysynda bir jerde 50 adam jınalǵan. Olarǵa qatysty hattamalar toltyryldy. Budan ózge de karantın talaptaryn saqtamaǵandar barlyq aımaqta tirkelip otyr.

Osy aptada PTR testi naryqtaǵy naqty baǵasyn qaıta qaraý máselesi kóterildi. Mamandar onyń kómegimen júrgiziletin dıagnostıkanyń qyzmet aqysy óte joǵary dep otyr. Mundaı pikir sarapshylar men qoǵam belsendileri qatysqan onlaın konferentsııada aıtyldy. Búginde COVID-19-ǵa qatysty PTsR testi elimizde úsh kompanııa júrgizedi. Qyzmet aqysy 11 myń men 15 myń teńgeniń aralyǵynda belgilengen. Monopolııaǵa qarsy qyzmet medıtsınalyq zerthana shyǵyndaryn taldaı kele, onyń qunyn segiz myń teńgege deıin túsirýge usynys jasaǵan. Eger ol qoldaý tappasa, kompanııalardyń belgilegen qyzmet aqysyna qatysty tergeý bastalmaq.

Árıne, PTsR testiniń baǵasy halyqqa qoljetimdi bolǵany durys-aq. Odan buryn qaýipti vırýstan saqtanǵan abzal. Aýyryp, onyń emin izdegenshe, aýyrmaýdyń jolyn tapqan álbette durys bolar edi. Sanıtarlyq talaptar men saqtyq sharalaryna beı-jaı qaraýǵa bolmaıdy. Osyny árbir azamat túsinse, túısinse qara bulttaı tóngen qaýipke tótep beremiz.


Avtor Álimhan Qanatuly
Basty sózder: Koronavırýs, Medıtsına,
Joǵary qaraı